Instytut Ochrony Roślin - Państwowy Instytut Badawczy

Logo

Strona główna serwisu

Nawigacja

Treść strony

Kuprówka rudnica - Euproctis chrysorrhoea

Samica – strona grzbietowa
Samica – strona grzbietowa
Samica – strona brzuszna
Samica – strona brzuszna
Samica -  charakterystyczne, rude szczecinki na odwłoku
Samica - charakterystyczne, rude szczecinki na odwłoku
„Gniazdo” najmłodszych gąsienic
„Gniazdo” najmłodszych gąsienic
Młode gąsienice
Młode gąsienice
„Gniazda” z zimującymi gąsienicami w koronie drzewa
„Gniazda” z zimującymi gąsienicami w koronie drzewa
„Gniazda” z zimującymi gąsienicami w koronie drzewa...
„Gniazda” z zimującymi gąsienicami w koronie drzewa (zbliżenie)
Młode gąsienice zimujące w „gnieździe”
Młode gąsienice zimujące w „gnieździe”
Dorosła gąsienica
Dorosła gąsienica
Uszkodzenia liści (dąb)
Uszkodzenia liści (dąb)
Uszkodzenia korony (grusza)
Uszkodzenia korony (grusza)
Poczwarka w kokonie
Poczwarka w kokonie
Masowe zamieranie gąsienic (spontaniczna infekcja wirusowa)
Masowe zamieranie gąsienic (spontaniczna infekcja wirusowa)
autor: Marek Tomalak

Kuprówka rudnica (Euproctis chrysorrhoea L.) 

Rząd: Motyle (Lepidoptera)
Rodzina: Brudnicowate (Lymantriidae)
 

Długość motyla: ok. 16 - 20 mm
Rozpiętość skrzydeł samca:
30 - 38 mm
Pojaw motyla: od połowy czerwca do połowy sierpnia.
Środowisko: lasy liściaste i mieszane, parki, sady, ogrody.
Rośliny pokarmowe: gatunek o bardzo szerokim zakresie roślin żywicielskich, żeruje na wielu gatunkach drzew i krzewów liściastych 

Rozmieszczenie geograficzne: gatunek szeroko rozprzestrzeniony w centralnej i wschodniej Europie. Zawleczony został również do Ameryki Pn. W całej Polsce pospolity, niekiedy bardzo liczny. 
 
Cykl rozwojowy: Rójka odbywa się w godzinach wieczornych od połowy czerwca do połowy sierpnia. Pomarańczowe jaja składane są na pędach, lub spodniej stronie liści w charakterystycznych złożach od kilkudziesięciu do kilkuset sztuk przykrytych rudymi włosami pochodzącymi z odwłoka samicy. W lipcu i na początku sierpnia wylęgają się gąsienice, które żerując wspólnie, szkieletują liście w pobliżu złoża jaj. Po pierwszym linieniu, następującym zwykle pod koniec sierpnia młode gąsienice łączą liście tworząc na końcach pędów charakterystyczne oprzędy, w których gromadnie zimują. Wiosną następnego roku ponownie rozpoczynają żerowanie wygryzając całą blaszkę liściową, często aż do żyłek głównych. Przepoczwarczenie następuje w czerwcu wśród liści, rozwidleń pędów, w spękaniach kory, lub niekiedy w ściółce. Motyle wylatują po ok. 2 tygodniach. Jedno pokolenie w ciągu roku. Gradacje tego szkodnika obejmują często rozległe obszary i mogą trwać 3 - 4 lat.

Znaczenie: Istotnego znaczenia nabiera masowe wiosenne żerowanie gąsienic, które może prowadzić do całkowitego zniszczenia ulistnienia opanowanych drzew. Często uszkadzane sa również pączki, co utrudnia regenerację. W środowisku miejskim bardzo niebezpieczne są włoski pokrywające ciało gąsienicy i odwłok owadów dorosłych. Mają one silne działanie alergiczne powodujące obrzęki i podrażnienia skóry wrażliwych osób. 


Zwalczanie: W przypadku występowania szkodnika na pojedynczych drzewach skuteczną metoda jest usuwanie dobrze widocznych w okresie zimy oprzędów tworzonych przez młode gąsienice na końcach gałęzi. Szkodnik wrażliwy jest również na działanie preparatów biologicznych zawierających bakterię Bacillus thuringiensis. W sadownictwie i leśnictwie na obszarach silnie opanowanych przez kuprówkę zalecane jest chemiczne zwalczanie młodych gąsienic przy zastosowaniu insektycydów kontaktowych. W Polsce zabieg taki przeprowadza się zwykle w kwietniu, choć w innych krajach Europy letnie zwalczanie młodych gąsienic po wyjściu ich całej populacji z jaj uważane jest za bardziej skuteczne.   

Wybrane strony

  • Wydawnictwa
  • Atlas chwastów
  • Rdza brunatna
  • Polsoja
  • PSA
  • Zalecenia online
  • Kalkulator opłacalności
  • Atlas chorób roślin rolniczych
  • Zaraza ziemniaka
  • Atlas szkodników
  • Zakład Badania Ś.O.R.
  • Biblioteka Bazy Archiwum

Stopka strony

Dane kontaktowe

Instytut Ochrony Roślin -
Państwowy Instytut Badawczy

60-318 POZNAŃ, ul. Władysława Węgorka 20

telefon: +48 61 864 9000, fax: +48 61 867 63 01

e-mail: sekretariat@iorpib.poznan.pl

Godziny otwarcia

7:30 - 15:30


Wydawnictwa - składanie zamówień
e-mail:
S.Konarski@iorpib.poznan.pl

Licencja

CC BY 3.0

Rozmiar czcionki

Wersja o wysokim poziomie kontrastu

Wersja o wysokim poziomie kontrastu
Powrót do domyślnej wersji strony zawsze po wybraniu linku 'Graficzna wersja strony' znajdującego się w górnej części witryny.